fa اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر علائم روان‌شناختی (اضطراب، افسردگی، افکار روان‌پریشی)، انعطاف‌پذیری شناختی و متابعت درمانی بیماران مبتلا به ام‌اس: یک مطالعه نیمه آزمایشی عمومى General پژوهشي اصیل Original Atricle <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:101%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span lang="AR-SA" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:101%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">مقدمه:</span></span></span></span></b> <span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:101%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">مولتیپل اسکلروز، یکی از شایع‌ترین بیماری‌های نوروتیک است که غالباً بین 40-20 سالگی رخ می‌دهد و زنان دو برابر مردان به آن مبتلا می‌شوند. هدف پژوهش حاضر، اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر علائم روان‌شناختی (اضطراب، افسردگی، افکار روان‌پریشی)، انعطاف‌پذیری شناختی و متابعت درمانی بیماران مبتلا به ام‌اس بود</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:101%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">. </span></span></span></span><span lang="FA" style="line-height:101%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black"></span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:104%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span lang="AR-SA" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:104%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">روش کار:</span></span></span></span></span></b><span lang="AR-SA" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:104%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt"> روش این پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه بیماران مبتلا به ام‌اس مراجع کننده به بیمارستان حافظ (درمانگاه امام رضا (ع) و شهید مطهری) شهر شیراز در سال 1402 بود. از میان جامعه آماری تعداد 30 نفر به شیوه نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (15 نفر) و گروه کنترل (15 نفر) جایگزین شدند. گروه آزمایش تحت آموزش 8 جلسه‌ای درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد قرار گرفتند. به‌منظور جمع‌آوری داده‌های پژوهش از پرسشنامه انعطاف‌پذیری شناختی </span></span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:104%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">Dennis</span></span></span></span></span><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:104%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt"> و </span></span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:104%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">Vander Wal</span></span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:104%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">(2010)، پرسشنامه علائم روان‌شناختی نجاریان و همکاران (1380) و پرسشنامه تبعیت دارویی موریسکی و همکاران (2008) استفاده شد. داده‌ها با استفاده از آزمون‌های توصیفی و تحلیل کوواریانس چندمتغیره تجزیه و تحلیل شدند. </span></span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:104%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt"></span></span></span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:102%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span lang="AR-SA" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:102%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">یافته‌ها:</span></span></span></span></b><span lang="AR-SA" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:102%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black"> <span style="letter-spacing:-.1pt">نتایج نشان داد که بین میانگین نمرات علائم روان‌شناختی (اضطراب، افسردگی، افکار روان‌پریشی)، انعطاف‌پذیری شناختی و متابعت درمانی در گروه آزمایش و کنترل تفاوت معنی‌داری وجود دارد (0/05</span></span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:102%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">P < </span></span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:102%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">). به‌عبارت دیگر درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر علائم روان‌شناختی، انعطاف‌پذیری شناختی و متابعت درمانی بیماران مبتلا به ام</span></span></span></span></span><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:102%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">‌</span></span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:102%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">اس اثربخش بوده است.</span></span></span></span></span> <span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:102%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black"></span></span></span></span></span></span></span></span></span><br> <b><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">نتیجه‌گیری:</span></span></span></span></span></b> <span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد، با بهره بردن از 6 فرایند پذیرش روانی، گسلش شناختی، خود تحت عنوان زمینه، تعامل با زمان حال، ارزش‌های مشخص شده و رفتار متعهدانه، قادر است به‌عنوان درمانی مؤثر در جهت کاهش علائم روان‌شناختی، تقویت انعطاف‌پذیری شناختی و متابعت درمانی بیماران مبتلا به ام‌اس مورد استفاده قرار گیرد</span></span></span></span></span><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">.</span></span></span></span></span> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="font-size:8.0pt"><span ms="" style="font-family:" trebuchet="">Introduction: </span></span></b><span lang="EN-GB" style="font-size:8.0pt"><span ms="" style="font-family:" trebuchet="">Multiple sclerosis is one of the most common neurological diseases, often occurring between 20-40 years of age, with women being twice as likely as men to be affected. The aim of the present study was to investigate the effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy on psychological symptoms, cognitive flexibility, and treatment adherence in patients with MS.</span></span><b><span style="font-size:8.0pt"><span style="font-family:"Trebuchet MS",sans-serif"></span></span></b></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="text-justify:kashida"><span style="text-kashida:0%"><span style="line-height:normal"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="font-size:8.0pt"><span ms="" style="font-family:" trebuchet="">Methods: </span></span></b><span lang="EN-GB" style="font-size:8.0pt"><span ms="" style="font-family:" trebuchet="">This was a quasi-experimental study with a pre-test and post-test design with a control group. The statistical population of the study included all patients with MS referring to Hafez Hospital (Imam Reza (AS) and Shahid Motahari Clinics) in Shiraz in 2023. From the statistical population, 30 individuals were selected by convenience sampling and randomly assigned to two groups: experimental (15 individuals) and control (15 individuals). The experimental group received 8 sessions of Acceptance and Commitment Therapy. In order to collect research data, the Dennis and Vander Wal (2010) cognitive flexibility questionnaire, the Najarian and Davoudi (2000) psychological symptoms questionnaire, and the Modanloo (2013) medication adherence questionnaire were used. Data were analyzed using descriptive tests and multivariate analysis of covariance.</span></span><span style="font-size:8.0pt"><span style="font-family:"Trebuchet MS",sans-serif"></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="text-justify:kashida"><span style="text-kashida:0%"><span style="line-height:normal"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="font-size:8.0pt"><span ms="" style="font-family:" trebuchet="">Results: </span></span></b><span lang="EN-GB" style="font-size:8.0pt"><span ms="" style="font-family:" trebuchet="">The results showed a significant difference between the mean scores of psychological symptoms, cognitive flexibility, and treatment adherence in the experimental and control groups (p<0.05). In other words, Acceptance and Commitment Therapy was effective on psychological symptoms, cognitive flexibility, and treatment adherence in patients with MS.</span></span><span style="font-size:8.0pt"><span style="font-family:"Trebuchet MS",sans-serif"></span></span></span></span></span></span></span><br> <b><span style="font-size:8.0pt"><span style="line-height:115%"><span ms="" style="font-family:" trebuchet=""><span style="letter-spacing:-.2pt">Conclusions:</span></span></span></span></b><span style="font-size:8.0pt"><span style="line-height:115%"><span ms="" style="font-family:" trebuchet=""><span style="letter-spacing:-.2pt"> Acceptance and Commitment Therapy, by utilizing six processes of psychological acceptance, cognitive defusion, self-as-context, contact with the present moment, values clarification, and committed action, can be used as an effective treatment to reduce psychological symptoms, enhance cognitive flexibility, and improve treatment adherence in patients with MS.</span></span></span></span> درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد؛ مولتیپل اسکلروز؛ علائم روان‌شناختی؛ انعطاف‌پذیری شناختی؛ متابعت درمانی Acceptance and Commitment Therapy, Multiple Sclerosis, Psychological Symptoms, Cognitive Flexibility, Treatment Adherence 142 149 http://jams.arakmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-7542-1&slc_lang=fa&sid=1 Sajad Rozegar سجاد روزگار s.roozegar7115@gmail.com 0009-0003-5424-9696 Yes MSc of Clinical Psychology, Islamic Azad University, Arsanjan Branch, Shiraz, Iran کارشناس ارشد روانشناسی بالینی دانشگاه آزاد واحد ارسنجان، شیراز، ایران Akbar Rezaeifard اکبر رضایی فرد akbar.rezaeifard5528@gmail.com 0000-0003-0073-4541 No Department of Psychology and Counseling Education, Farhangian University. P.O. Box 889-14665 Tehran, Iran گروه روانشناسی و مشاوره، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665، تهران، ایران