دوره 29، شماره 2 - ( 3-1405 )
جلد 29 شماره 2 صفحات 118-107 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Mohammadi A, Motamedi M, Soleimanvandi N, Baradaran H, Abedini M, Eshrati B et al . Exploratory Study of the Root Causes of Deaths of Pregnant Mothers with COVID-19 Registered in Affiliated Units of Iran University of Medical Sciences. J Arak Uni Med Sci 2026; 29 (2) :107-118
URL: http://jams.arakmu.ac.ir/article-1-8102-fa.html
URL: http://jams.arakmu.ac.ir/article-1-8102-fa.html
محمدی علیرضا، معتمدی مهناز، سلیمان وندی ندا، برادران حمیدرضا، عابدینی مهرایراندخت، عشرتی بابک و همکاران.. مطالعه اکتشافی عوامل ریشهای مرگ مادران باردارکرونایی ثبت شده در واحدهای تابعه دانشگاه علوم پزشکی ایران. مجله دانشگاه علوم پزشكي اراك. 1405; 29 (2) :107-118
علیرضا محمدی1 
، مهناز معتمدی2 ، ندا سلیمان وندی3 ، حمیدرضا برادران4 ، مهرایراندخت عابدینی5 ، بابک عشرتی6 ، زهرا کیانفر7
، مهناز معتمدی2 ، ندا سلیمان وندی3 ، حمیدرضا برادران4 ، مهرایراندخت عابدینی5 ، بابک عشرتی6 ، زهرا کیانفر7
1- گروه پیشگیری و مبارزه با بیماریها، معاونت بهداشتی، دانشگاه علوم پزشکی اراک، اراک، ایران
2- گروه کنترل ایدز و بیماریهای آمیزشی، مرکز مدیریت بیماریهای واگیر، وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی ابران، تهران، ایران
3- گروه پزشکی اجتماعی و خانواده، دانشکده پزشکی، مرکز تحقیقات طب پیشگیری و سلامت جمعیت، پژوهشکده پیشگیری از آسیبهای اجتماعی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران
4- گروه MPH، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران
5- معاونت درمان، وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی ایران، تهران، ایران
6- گروه پزشکی اجتماعی و خانواده، دانشکده پزشکی، مرکز تحقیقات طب پیشگیری و سلامت جمعیت، پژوهشکده پیشگیری از آسیبهای اجتماعی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران ،h.ak58@yahoo.com
7- واحد مامایی، بیمارستان امام علی (ع) کمیجان، دانشگاه علوم پزشکی اراک، اراک، ایران
2- گروه کنترل ایدز و بیماریهای آمیزشی، مرکز مدیریت بیماریهای واگیر، وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی ابران، تهران، ایران
3- گروه پزشکی اجتماعی و خانواده، دانشکده پزشکی، مرکز تحقیقات طب پیشگیری و سلامت جمعیت، پژوهشکده پیشگیری از آسیبهای اجتماعی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران
4- گروه MPH، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران
5- معاونت درمان، وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی ایران، تهران، ایران
6- گروه پزشکی اجتماعی و خانواده، دانشکده پزشکی، مرکز تحقیقات طب پیشگیری و سلامت جمعیت، پژوهشکده پیشگیری از آسیبهای اجتماعی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران ،
7- واحد مامایی، بیمارستان امام علی (ع) کمیجان، دانشگاه علوم پزشکی اراک، اراک، ایران
چکیده: (359 مشاهده)
مقدمه: کووید-۱۹، طیفی از علائم خفیف تا پنومونی سیستمیک دارد و از شـروع پاندمی، 141000 نفر در ایـران فوت شدهانـد. زنان باردار بخاطر تغییرات فیزیولوژیک و ضعیف سیستم ایمنی، حساس هستند. مرگ مادر باردار از شاخصهای توسعهیافتگی کشورهاست، ولی علل ریشهای مرگ مادران کرونایی در ایران تاکنون بررسی نشدهاند و هدف مطالعه شناسایی عوامل اصلی میباشد.
روش کار: این مطالعه ترکیبی با رویکرد اکتشافی میباشد. در بخش کیفی، از طریق سناریوهای مکتوب مرگ و بحث گروهی متمرکز و با تکنیک تحلیل محتوا و تحلیل علل ریشهای، عوامل قابل پیشگیری مشخص و شبکه علی ترسیم گردید و احتمال شرطی عوامل مؤثر تعیین شد. سپس با نرمافزار نتیکا شبکه باور بیزین ترسیم شد و با تکنیک آنالیز حساسیت، سهم هر یک از عوامل مرگ و میر محاسبه و اولویتبندی گردید.
یافتهها: از ۳۸ مرگ بررسی شده، 4/68 درصد به کووید-۱۹ بعنوان علل اولیه اختصاص یافت. تحلیل کیفی، علل تأخیر در درمان، تشخیص و ارجاع، عدم مراجعه به موقع، عدم دریافت مراقبت کافی، رعایت نکردن پروتکلها، ضعف کار تیمی و کمبود تجهیزات را آشکار ساخت. پس از کمیسازی، این عوامل مجموعاً 7/54 درصد در مرگ مادر سهیم بودند. آنالیز حساسیت: عدم آگاهی- رعایت نکردن پروتکلها (۴۰ درصد) و تأخیر در درمان (۱۰۰ درصد) مهمترین علل اصلی مرگ، نشان داد.
نتیجهگیری: مرگ مادران باردار کرونایی، عمدتاً بعلت شکافهای ساختاری و مدیریتی نظام سلامت است و با مداخلات سیستممحور قابل پیشگیری میباشد. صرفاً درمان بالینی کافی نیست؛ بلکه تمرکز بر رفع علل ریشهای مانند: تقویت نظام ارجاع، آموزش هدفمند، کارتیمی مؤثر و پایش فعال موارد پرخطر، کلید کاهش این مرگ ومیر در پاندمی و شرایط عادی است.مقدمه: کووید-۱۹، طیفی از علائم خفیف تا پنومونی سیستمیک دارد و از شـروع پاندمی، 141000 نفر در ایـران فوت شدهانـد. زنان باردار بخاطر تغییرات فیزیولوژیک و ضعیف سیستم ایمنی، حساس هستند. مرگ مادر باردار از شاخصهای توسعهیافتگی کشورهاست، ولی علل ریشهای مرگ مادران کرونایی در ایران تاکنون بررسی نشدهاند و هدف مطالعه شناسایی عوامل اصلی میباشد.
روش کار: این مطالعه ترکیبی با رویکرد اکتشافی میباشد. در بخش کیفی، از طریق سناریوهای مکتوب مرگ و بحث گروهی متمرکز و با تکنیک تحلیل محتوا و تحلیل علل ریشهای، عوامل قابل پیشگیری مشخص و شبکه علی ترسیم گردید و احتمال شرطی عوامل مؤثر تعیین شد. سپس با نرمافزار نتیکا شبکه باور بیزین ترسیم شد و با تکنیک آنالیز حساسیت، سهم هر یک از عوامل مرگ و میر محاسبه و اولویتبندی گردید.
یافتهها: از ۳۸ مرگ بررسی شده، 68/4 درصد به کووید-۱۹ بعنوان علل اولیه اختصاص یافت. تحلیل کیفی، علل تأخیر در درمان، تشخیص و ارجاع، عدم مراجعه به موقع، عدم دریافت مراقبت کافی، رعایت نکردن پروتکلها، ضعف کار تیمی و کمبود تجهیزات را آشکار ساخت. پس از کمیسازی، این عوامل مجموعاً 54/7 درصد در مرگ مادر سهیم بودند. آنالیز حساسیت: عدم آگاهی- رعایت نکردن پروتکلها (۴۰ درصد) و تأخیر در درمان (۱۰۰ درصد) مهمترین علل اصلی مرگ، نشان داد.
نتیجهگیری: مرگ مادران باردار کرونایی، عمدتاً بعلت شکافهای ساختاری و مدیریتی نظام سلامت است و با مداخلات سیستممحور قابل پیشگیری میباشد. صرفاً درمان بالینی کافی نیست؛ بلکه تمرکز بر رفع علل ریشهای مانند: تقویت نظام ارجاع، آموزش هدفمند، کارتیمی مؤثر و پایش فعال موارد پرخطر، کلید کاهش این مرگ ومیر در پاندمی و شرایط عادی است.
روش کار: این مطالعه ترکیبی با رویکرد اکتشافی میباشد. در بخش کیفی، از طریق سناریوهای مکتوب مرگ و بحث گروهی متمرکز و با تکنیک تحلیل محتوا و تحلیل علل ریشهای، عوامل قابل پیشگیری مشخص و شبکه علی ترسیم گردید و احتمال شرطی عوامل مؤثر تعیین شد. سپس با نرمافزار نتیکا شبکه باور بیزین ترسیم شد و با تکنیک آنالیز حساسیت، سهم هر یک از عوامل مرگ و میر محاسبه و اولویتبندی گردید.
یافتهها: از ۳۸ مرگ بررسی شده، 4/68 درصد به کووید-۱۹ بعنوان علل اولیه اختصاص یافت. تحلیل کیفی، علل تأخیر در درمان، تشخیص و ارجاع، عدم مراجعه به موقع، عدم دریافت مراقبت کافی، رعایت نکردن پروتکلها، ضعف کار تیمی و کمبود تجهیزات را آشکار ساخت. پس از کمیسازی، این عوامل مجموعاً 7/54 درصد در مرگ مادر سهیم بودند. آنالیز حساسیت: عدم آگاهی- رعایت نکردن پروتکلها (۴۰ درصد) و تأخیر در درمان (۱۰۰ درصد) مهمترین علل اصلی مرگ، نشان داد.
نتیجهگیری: مرگ مادران باردار کرونایی، عمدتاً بعلت شکافهای ساختاری و مدیریتی نظام سلامت است و با مداخلات سیستممحور قابل پیشگیری میباشد. صرفاً درمان بالینی کافی نیست؛ بلکه تمرکز بر رفع علل ریشهای مانند: تقویت نظام ارجاع، آموزش هدفمند، کارتیمی مؤثر و پایش فعال موارد پرخطر، کلید کاهش این مرگ ومیر در پاندمی و شرایط عادی است.مقدمه: کووید-۱۹، طیفی از علائم خفیف تا پنومونی سیستمیک دارد و از شـروع پاندمی، 141000 نفر در ایـران فوت شدهانـد. زنان باردار بخاطر تغییرات فیزیولوژیک و ضعیف سیستم ایمنی، حساس هستند. مرگ مادر باردار از شاخصهای توسعهیافتگی کشورهاست، ولی علل ریشهای مرگ مادران کرونایی در ایران تاکنون بررسی نشدهاند و هدف مطالعه شناسایی عوامل اصلی میباشد.
روش کار: این مطالعه ترکیبی با رویکرد اکتشافی میباشد. در بخش کیفی، از طریق سناریوهای مکتوب مرگ و بحث گروهی متمرکز و با تکنیک تحلیل محتوا و تحلیل علل ریشهای، عوامل قابل پیشگیری مشخص و شبکه علی ترسیم گردید و احتمال شرطی عوامل مؤثر تعیین شد. سپس با نرمافزار نتیکا شبکه باور بیزین ترسیم شد و با تکنیک آنالیز حساسیت، سهم هر یک از عوامل مرگ و میر محاسبه و اولویتبندی گردید.
یافتهها: از ۳۸ مرگ بررسی شده، 68/4 درصد به کووید-۱۹ بعنوان علل اولیه اختصاص یافت. تحلیل کیفی، علل تأخیر در درمان، تشخیص و ارجاع، عدم مراجعه به موقع، عدم دریافت مراقبت کافی، رعایت نکردن پروتکلها، ضعف کار تیمی و کمبود تجهیزات را آشکار ساخت. پس از کمیسازی، این عوامل مجموعاً 54/7 درصد در مرگ مادر سهیم بودند. آنالیز حساسیت: عدم آگاهی- رعایت نکردن پروتکلها (۴۰ درصد) و تأخیر در درمان (۱۰۰ درصد) مهمترین علل اصلی مرگ، نشان داد.
نتیجهگیری: مرگ مادران باردار کرونایی، عمدتاً بعلت شکافهای ساختاری و مدیریتی نظام سلامت است و با مداخلات سیستممحور قابل پیشگیری میباشد. صرفاً درمان بالینی کافی نیست؛ بلکه تمرکز بر رفع علل ریشهای مانند: تقویت نظام ارجاع، آموزش هدفمند، کارتیمی مؤثر و پایش فعال موارد پرخطر، کلید کاهش این مرگ ومیر در پاندمی و شرایط عادی است.
واژههای کلیدی: کووید-19،
زنان باردار،
تحلیل محتوا،
مرگ و میر مادران،
شبکه باور بیزین،
تحلیل علل ریشهای
فهرست منابع
1. Li N, Han L, Peng M, Lv Y, Ouyang Y, Liu K, et al. Maternal and neonatal outcomes of pregnant women with coronavirus disease 2019 (COVID-19) pneumonia: a case-control study. Clin Infect Dis. 2020;71(16):2035-41. pmid: 32249918 doi: 10.1093/cid/ciaa352
2. Yang R, Mei H, Zheng T, Fu Q, Zhang Y, Buka S, et al. Pregnant women with COVID-19 and risk of adverse birth outcomes and maternal-fetal vertical transmission: a population-based cohort study in Wuhan, China. BMC Med. 2020;18(1):330. pmid: 33070775 doi: 10.1186/s12916-020-01798-1
3. Ghelichkhani S, Masoumi SZ, Jalili E, Parsapour H, Ali Shirzadeh A. Maternal death due to COVID-19 and high BMI: A case report from Hamadan, Iran. Clin Case Rep. 2022;10(4):e05704. pmid: 35414916 doi: 10.1002/ccr3.5704
4. Alipour Z, Samadi P, Eskandari N, Ghaedrahmati M, Vahedian M, Khalajinia Z, et al. Relationship between coronavirus disease 2019 in pregnancy and maternal and fetal outcomes: Retrospective analytical cohort study. Midwifery. 2021;102:103128. pmid: 34474247 doi: 10.1016/j.midw.2021.103128
5. Zaigham M, Andersson O. Maternal and perinatal outcomes with COVID‐19: a systematic review of 108 pregnancies. Acta Obstet Gynecol Scand. 2020;99(7):823-9. pmid: 32259279 doi: 10.1111/aogs.13867
6. Rasmussen SA, Smulian JC, Lednicky JA, Wen TS, Jamieson DJ. Coronavirus disease 2019 (COVID-19) and pregnancy: what obstetricians need to know. Am J Obstet Gynecol. 2020;222(5):415-26. pmid: 32105680 doi: 10.1016/j.ajog.2020.02.017.
7. Nakamura-Pereira M, Betina Andreucci C, de Oliveira Menezes M, Knobel R, Takemoto MLS. Worldwide maternal deaths due to COVID-19: A brief review. Int J Gynaecol Obstet. 2020;151(1):148-50. pmid: 32706925 doi: 10.1002/ijgo.13328
8. Mosby LG, Rasmussen SA, Jamieson DJ. 2009 pandemic influenza A (H1N1) in pregnancy: a systematic review of the literature. Am J Obstet Gynecol. 2011;205(1):10-8. doi:10.1016/j.ajog.2010.12.033
9. Schwartz DA. An analysis of 38 pregnant women with COVID-19, their newborn infants, and maternal-fetal transmission of SARS-CoV-2: maternal coronavirus infections and pregnancy outcomes. Arch Pathol Lab Med. 2020;144(7):799-805. pmid: 32180426 doi: 10.5858/arpa.2020-0901-SA
10. Elwood C, Boucoiran I, VanSchalkwyk J, Money D, Yudin M, Poliquin V. Updated SOGC committee opinion—COVID-19 in pregnancy. J Obstet Gynaecol Can. 2020. doi: 10.1016/j.jogc.2020.03.012
11. Schwartz DA. An analysis of 38 pregnant women with COVID-19, their newborn infants, and maternal-fetal transmission of SARS-CoV-2: maternal coronavirus infections and pregnancy outcomes. Arch Pathol Lab Med. 2020;144(7):799-805. pmid: 32180426 doi: 10.5858/arpa.2020-0901-SA
12. Karimi L, Makvandi S, Vahedian-Azimi A, Sathyapalan T, Sahebkar A. Effect of COVID-19 on mortality of pregnant and postpartum women: a systematic review and meta-analysis. J Pregnancy. 2021;2021:8870129. pmid: 33728066 doi: 10.1155/2021/8870129
13. La Verde M, Riemma G, Torella M, Cianci S, Savoia F, Licciardi F, et al. Maternal death related to COVID-19: A systematic review and meta-analysis focused on maternal co-morbidities and clinical characteristics. Int J Gynaecol Obstet. 2021;154(2):212-9. pmid: 33930185 doi: 10.1002/ijgo.13726
14. Moudi Z, Tabatabaei SM, Share Mollashahi S, Zaboli M. Study factors involved in maternal deaths attributed to COVID-19 in a disadvantaged area in southeast of Iran. J Family Reprod Health. 2022;16(1):67-77. doi: 10.18502/jfrh.v16i1.8596
15. Ahmadi A, Eshrati B, Nowrozi M, Moshtaghi N, Lashkari L. Root Cause Analysis (RCA) of a Maternal Death in Markazi Province: a Methodological Research in Clinical Epidemiology [in Persian]. Journal of Health. 2014;5(1):18-28.
16. Mirahmadizadeh A, Semati A, Eshrati B, Moradi F, Asadi N. Root-Cause Analysis of Maternal Mortality in Fars Province, Southern Iran 2014: Negligence Is the Prime Suspect. Journal of Family & Reproductive Health. 2020;14(3):166-72. doi: 10.18502/jfrh.v14i3.4669
17. Hamrahi N, Tawhidi Qamsari N. Modeling the diagnosis of appendicitis using Bayesian networks. Proceedings of the National Conference of Computer Science and Engineering. Islamic Azad University, Zanjan Branch, Faculty of Computer Science and Information Technology; 2012 [in Persian].
18. Goyal M, Singh P, Singh K, Shekhar S, Agrawal N, Misra S. The effect of the COVID-19 pandemic on maternal health due to delay in seeking health care: Experience from a tertiary center. Int J Gynaecol Obstet. 2021;152(2):231-5. pmid: 33128794 doi: 10.1002/ijgo.13457
19. Bahraini S. Root analysis of "RCA" causes of death of pregnant mothers who died in Isfahan province in 2012: Isfahan University of Medical Sciences; 2012. [in Persian]
20. Mahmood MA, Mufidah I, Scroggs S, Siddiqui AR, Raheel H, Wibdarminto K, et al. Root-cause analysis of persistently high maternal mortality in a rural district of Indonesia: Role of Clinical Care Quality and Health Services Organizational Factors. Biomed Res Int. 2018;2018:3673265. pmid: 29682538 doi: 10.1155/2018/3673265
21. Beigi M, Bahreini S, Valiani M, Rahimi M, Danesh-Shahraki A. Investigation of the causes of maternal mortality using root cause analysis in Isfahan, Iran in 2013-2014. Iran J Nurs Midwifery Res. 2015;20(3):315-21. pmid: 26120330
22. Chmielewska B, Barratt I, Townsend R, Kalafat E, van der Meulen J, Gurol-Urganci I, et al. Effects of the COVID-19 pandemic on maternal and perinatal outcomes: a systematic review and meta-analysis. Lancet Glob Health. 2021;9(6):e759-e72. pmid: 33811827 doi: 10.1016/S2214-109X(21)00079-6
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
